Geçici ithalat rejimi, belirli bir amaçla kullanılıp aynen yeniden ihraç edilmek üzere getirilen eşyanın, ithalat vergilerinden tamamen veya kısmen muaf tutularak Türkiye Gümrük Bölgesinde kullanılmasına imkân tanır.
Süre uzatımı taleplerinde ve özel nitelikli eşyanın (kalıp, çizim, ölçme ve test araçları gibi) kullanımında, eşyanın rejimin öngördüğü şekilde kullanılıp kullanılmadığı tespit raporuyla ortaya konur.
Tespit kodları
Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği Tebliğinde bu başlık altında sayılan tespit işlemleri.
- GC1
Süre uzatımı
Kısmi muafiyet suretiyle geçici ithalat rejimine konu eşya ile tam muafiyet suretiyle geçici ithalat rejimine konu mesleki teçhizat, ambalaj maddeleri, özel nitelikli eşya ve numunelere ilişkin süre uzatımı talebinde, eşyanın rejimin öngördüğü şekilde kullanılıp kullanılmadığının tespiti.
- GC2
Özel nitelikli eşya ihracı
İthalat vergilerinden tam muafiyet suretiyle geçici ithalat rejimine konu özel nitelikli eşyanın (kalıp, çizim, taslak ve benzeri eşya; ölçme, kontrol, test araçları ve benzeri eşya ile özel alet ve araçlar) kullanımı sonucunda elde edilen ürünlerin tamamının ya da öngörülen oranda Türkiye Gümrük Bölgesinden ihraç edildiğinin tespiti.
Geçici ithalat rejimi nedir?
Gümrük Kanunu m.128–m.129Geçici ithalat rejimi; serbest dolaşıma girmemiş eşyanın ithalat vergilerinden tamamen ya da kısmen muaf olarak ve ticaret politikası önlemlerine tabi tutulmaksızın Türkiye Gümrük Bölgesinde kullanılmasına ve olağan yıpranma dışında bir değişikliğe uğramadan yeniden ihraç edilmesine olanak sağlar.
İzin, eşyayı kullanan veya kullandıran kişinin talebi üzerine gümrük idaresince verilir. Eşyanın ayniyetinin tespit edilemediği hallerde rejimin kullanılmasına kural olarak izin verilmez; bu yüzden eşyanın kimliğinin (seri numarası, marka, model, teknik özellikler) baştan belgelenmesi önemlidir.
Tam muafiyet ve kısmi muafiyet
Gümrük Kanunu m.131–m.133Tam muafiyetin uygulanabileceği durumlar ve özel şartlar Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenir. Mesleki teçhizat, ambalaj maddeleri, numuneler ile kalıp, çizim, ölçme ve test araçları gibi özel nitelikli eşya bu kapsamdaki başlıca gruplardır.
Tam muafiyet koşullarını taşımayan eşya kısmi muafiyetle rejimden yararlanabilir. Bu durumda eşyanın rejimde kaldığı her ay için, serbest dolaşıma girseydi alınacak vergilerin %3'ü tahsil edilir; bir aydan kısa süreler tam ay sayılır ve toplam tutar eşyanın serbest dolaşıma girmesi halinde alınacak vergiyi aşamaz.
Süre ve süre uzatımı (GC1)
Gümrük Kanunu m.130 · YGM Tebliği m.11/1-bEşyanın rejim altında kalma süresi, izin verilen kullanımın amacına uygun olarak belirlenir ve özel süreler saklı kalmak üzere azami yirmi dört aydır. İstisnai hallerde ilgilinin talebi üzerine süre uzatılabilir.
Kısmi muafiyetli eşya ile tam muafiyetli mesleki teçhizat, ambalaj maddeleri, özel nitelikli eşya ve numunelerde süre uzatımı talep edildiğinde, eşyanın rejimin öngördüğü şekilde kullanılıp kullanılmadığı GC1 koduyla tespit edilir. Tespitte eşyanın ayniyeti, bulunduğu yer ve kullanım amacı izin koşullarıyla karşılaştırılır.
Özel nitelikli eşyayla üretilen ürünlerin ihracı (GC2)
YGM Tebliği m.11/1-bKalıp, çizim, taslak, ölçme, kontrol ve test araçları ile özel alet ve araçlar tam muafiyetle geçici ithal edildiğinde, bu eşyanın kullanımıyla elde edilen ürünlerin tamamının ya da öngörülen oranının Türkiye Gümrük Bölgesinden ihraç edilmesi beklenir.
GC2 tespitinde, geçici ithal edilen eşyayla yapılan üretim ile ihracat beyannameleri ve satış kayıtları karşılaştırılır; ihraç oranının izin koşullarını karşılayıp karşılamadığı rapora bağlanır.
Süreler ve eşikler
Mevzuatta bu başlık için öngörülen başlıca süre, sınır ve tutarlar.
- Eşyanın geçici ithalat rejimi altında kalabileceği azami süre (özel süreler saklıdır).
- 24 ay
- Eşyanın geçici ithalat rejimi altında kalabileceği azami süre (özel süreler saklıdır).
- Gümrük Kanunu m.130/2
- Kısmi muafiyette, serbest dolaşıma girişte alınacak vergiler üzerinden her ay için tahsil edilen tutar.
- Aylık %3
- Kısmi muafiyette, serbest dolaşıma girişte alınacak vergiler üzerinden her ay için tahsil edilen tutar.
- Gümrük Kanunu m.133/1
- Eşyaya ilişkin toplam fatura bedeli bu tutarı aşmıyorsa GC1 ve GC2 tespiti zorunlu değildir; talep halinde yine yapılabilir.
- 10.000 USD
- Eşyaya ilişkin toplam fatura bedeli bu tutarı aşmıyorsa GC1 ve GC2 tespiti zorunlu değildir; talep halinde yine yapılabilir.
- YGM Tebliği m.13/6
Tespit sözleşmesi, ücret ve rapor
Hangi tespit kodu olursa olsun, yetkilendirilmiş gümrük müşavirinin çalışması Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği Tebliğindeki ortak kurallara bağlıdır.
- Her tespit için ayrı sözleşme
- Yapılacak her tespit işlemi için yükümlüyle ayrı bir tespit sözleşmesi yapılır. Sözleşme Bakanlığın Yetkilendirilmiş Gümrük Müşaviri Sistemi üzerinden düzenlenir ve en geç yedi iş günü içinde sisteme bildirilir.
- YGM Tebliği m.14, m.15
- Asgari ücret tarifesi
- Tespit hizmetinde, Bakanlıkça takvim yılı bazında belirlenen yetkilendirilmiş gümrük müşavirliği asgari ücret tarifesi uygulanır; sözleşme ücreti bu tarifenin altında olamaz.
- YGM Tebliği m.12
- Olumlu, olumsuz veya şartlı rapor
- İnceleme sonunda rehberdeki şekil ve içeriğe uygun bir tespit raporu düzenlenir. Rapor olumlu, olumsuz ya da bazı tespitlerin yapılamadığı hallerde şartlı olabilir ve ekleriyle birlikte sistem üzerinden gönderilir.
- YGM Tebliği m.4, m.17
- Yükümlünün belge sunma yükümlülüğü
- Yükümlü, tespit işlemiyle ilgili bütün bilgi ve belgeleri yetkilendirilmiş gümrük müşavirine sunmak ve tespiti kolaylaştıracak tedbirleri almak zorundadır.
- YGM Tebliği m.19/8 · Gümrük Yönetmeliği m.574/3
- Bağımsızlık kuralları
- Yetkilendirilmiş gümrük müşaviri, dolaylı temsil suretiyle iş takibi yapan gümrük müşavirleriyle ve tespit yaptıran yükümlüyle iş ilişkisi içinde olamaz; eşinin ve üçüncü dereceye kadar hısımlarının işlemlerinde tespit yapamaz.
- YGM Tebliği m.13/8, m.22/1-e
- Sorumluluk ve saklama
- Yetkilendirilmiş gümrük müşaviri raporun doğruluğundan, tespitin kapsamıyla sınırlı olarak yükümlüyle birlikte sorumludur. Rapor, ekleri ve dayanak belgeler beş yıl süreyle saklanır.
- Gümrük Yönetmeliği m.575/1 · YGM Tebliği m.22/1-c
Kimleri ilgilendirir?
- Mesleki teçhizat, numune veya özel nitelikli eşyayı geçici olarak getiren işletmeler
- Geçici ithalat süresinin uzatılmasını talep edecek firmalar
- Kalıp, çizim veya test araçlarıyla üretim yapıp ürünü ihraç eden sanayiciler
Tespitin kapsamı
- Eşyanın kimliğinin ve beyan edilen özelliklerle uyumunun incelenmesi
- Kullanım yerinin ve amacının rejime uygunluğunun yerinde tespiti
- Özel nitelikli eşyayla elde edilen ürünlerin ihracat kayıtlarıyla karşılaştırılması
İlgili mevzuat
- 4458 sayılı Gümrük Kanunum.128–134
Geçici ithalat rejimi: izin, ayniyet tespiti, süreler, tam ve kısmi muafiyet, gümrük yükümlülüğü.
- 4458 sayılı Gümrük Kanununun Bazı Maddelerinin Uygulanması Hakkında Karar2009/15481
Tam muafiyet suretiyle geçici ithalat rejiminin uygulanabileceği durumlar ve özel şartlar.
- Gümrük YönetmeliğiGeçici ithalat hükümleri
İzin başvurusu, süre uzatımı ve rejimin sonlandırılmasına ilişkin usul ve esaslar.
- Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği Tebliğim.11/1-b, m.13/6
GC1 ve GC2 tespit işlemleri ile tespit zorunluluğuna ilişkin tutar eşiği. (Resmî Gazete 10.09.2020 / 31240)
Mevzuat sık değişir. Madde numaraları ve içerikleri bu sayfanın güncellendiği tarihteki metinlere göredir; işlem öncesinde yürürlükteki metin esas alınır.
Sık sorulanlar
GC2 raporu ne zaman istenir?
Tam muafiyetle geçici ithal edilen kalıp, çizim, test aracı gibi özel nitelikli eşyanın kullanımıyla elde edilen ürünlerin tamamının ya da öngörülen oranının ihraç edildiğinin gösterilmesi gerektiğinde GC2 tespit raporu düzenlenir.
Süre uzatımı için hangi tespit yapılır?
Süre uzatımı taleplerinde, eşyanın rejimin öngördüğü şekilde kullanılıp kullanılmadığı GC1 koduyla tespit edilir.
Geçici ithal edilen eşya süresinde yurt dışı edilmezse ne olur?
Rejim süresi içinde eşyanın yeniden ihraç edilmesi veya gümrükçe onaylanmış başka bir işlem ya da kullanıma tabi tutulması gerekir. Süre dolmadan önce uzatma talep edilmesi ve gerekiyorsa GC1 tespitinin yaptırılması, gümrük yükümlülüğü ve ceza doğmasını önlemek açısından önemlidir.
Küçük tutarlı işlemlerde de tespit raporu gerekir mi?
Eşyaya ilişkin toplam fatura bedeli 10.000 ABD Dolarını aşmıyorsa GC1 ve GC2 tespitinin yapılması zorunlu değildir. Firma talep ederse bu tutarın altındaki işlemler için de tespit yapılabilir.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Tespit kodlarının tanımları Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği Tebliğinden alınmıştır; kapsam ve gereken belgeler, işlemin özelliklerine ve yürürlükteki mevzuata göre ön görüşmede belirlenir.