Tebliğde sayılan tespit işlemleri yalnızca rejimlerle sınırlı değildir. Takas işlemlerinde KKDF muafiyeti, metal hurda olarak beyan edilen eşyanın dönüşümü, kapanmış beyannamelerde ticaret politikası önlemleri ve diğer kurumların kontrolleri de tespit kapsamındadır.
Bu tespitler, işlemin ilgili mevzuattaki koşulları sağladığını göstermek için kayıtlar ve gerektiğinde yerinde inceleme ile rapora bağlanır.
Tespit kodları
Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği Tebliğinde bu başlık altında sayılan tespit işlemleri.
- TK1
Takas KKDF muafiyeti
Takas kapsamında yapılan ithalat ve ihracat işlemlerinin farklı gümrük idarelerinden yapılması halinde KKDF muafiyeti uygulanmasına esas teşkil edecek tespitler.
- MH1
Metal hurda
Metal hurda olarak beyan edilen eşyanın firma tesisinde yapılacak işlem sonucunda başka bir eşya haline gelip gelmediğinin tespiti.
- TP1
Ticaret politikası önlemleri
Kapanmış beyannamelerde 3350 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan İthalat Rejimi Kararının 4 üncü maddesinde sayılan önlemlere tabi eşyanın kapsam dışı olup olmadığının tespiti.
- DK1
Diğer kurum kontrolleri
Diğer kurumlarca yapılacak kontroller kapsamında kullanım amacına göre bilgi/belgeye tabi eşyanın kullanım amacına uygun olup olmadığının tespiti.
Takas işlemlerinde KKDF muafiyeti (TK1)
YGM Tebliği m.11/1-h, m.17/2-fTakas, ithal edilen eşyanın bedelinin kısmen veya tamamen eşya ihracıyla karşılandığı işlemdir. Takas kapsamındaki ithalatta Kaynak Kullanımını Destekleme Fonu (KKDF) muafiyeti uygulanabilmesi, ithalat ve ihracatın birbiriyle ilişkilendirilmesine bağlıdır.
İthalat ve ihracat farklı gümrük idarelerinden yapıldığında bu ilişki TK1 tespitiyle ortaya konur. Tespitte takas izni, ithalat ve ihracat beyannameleri, bedeller ve süreler karşılaştırılır. Rapor, takas işlemlerinin bitirilmesi gereken sürenin sonundan itibaren en geç bir ay içinde sunulur.
Metal hurda tespiti (MH1)
YGM Tebliği m.11/1-ı, m.17/2-iMetal hurda olarak beyan edilen eşyanın, firma tesisinde yapılacak işlem sonucunda başka bir eşya haline gelip gelmediği MH1 koduyla tespit edilir. Tespit tesiste yerinde yapılır; hurdanın girişi, işlenmesi ve elde edilen ürün kayıtlarla karşılaştırılır.
Rapor, tespit konusu işlemlerin bitirilmesi için gümrük idaresince verilen sürenin sonundan itibaren en geç bir ay içinde sunulur.
Ticaret politikası önlemleri (TP1)
İthalat Rejimi Kararı m.4 · YGM Tebliği m.11/1-iİthalat Rejimi Kararının 4 üncü maddesinde sayılan önlemlere tabi eşyanın, kapanmış beyannamelerde önlemin kapsamı dışında olup olmadığı TP1 koduyla tespit edilir. İncelemede eşyanın teknik özellikleri, tarife sınıflandırması, kullanım yeri ve beyanname ekindeki belgeler önlemin kapsamıyla karşılaştırılır.
Rapor, işlemlerin bitirilmesi için gümrük idaresince verilen sürenin sonundan itibaren en geç bir ay içinde sunulur.
Diğer kurum kontrolleri (DK1)
Gümrük Yönetmeliği m.181 · YGM Tebliği m.11/1-jBazı eşya, kullanım amacına göre diğer kurumların bilgi veya belgesine tabidir. Bu eşyanın ithalat sonrasında beyan edilen kullanım amacına uygun kullanılıp kullanılmadığı DK1 koduyla tespit edilir.
Rapor, tespitin yapıldığı ayı takip eden ayın yedinci iş gününün bitimine kadar sunulur.
Süreler ve eşikler
Mevzuatta bu başlık için öngörülen başlıca süre, sınır ve tutarlar.
- TK1 raporu: takas işlemlerinin bitirilmesi gereken sürenin sonundan itibaren.
- 1 ay
- TK1 raporu: takas işlemlerinin bitirilmesi gereken sürenin sonundan itibaren.
- YGM Tebliği m.17/2-f
- MH1 ve TP1 raporları: gümrük idaresince verilen sürenin sonundan itibaren.
- 1 ay
- MH1 ve TP1 raporları: gümrük idaresince verilen sürenin sonundan itibaren.
- YGM Tebliği m.17/2-i
- DK1 raporu: tespitin yapıldığı ayı takip eden ayda.
- 7. iş günü
- DK1 raporu: tespitin yapıldığı ayı takip eden ayda.
- YGM Tebliği m.17/2-ı
Tespit sözleşmesi, ücret ve rapor
Hangi tespit kodu olursa olsun, yetkilendirilmiş gümrük müşavirinin çalışması Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği Tebliğindeki ortak kurallara bağlıdır.
- Her tespit için ayrı sözleşme
- Yapılacak her tespit işlemi için yükümlüyle ayrı bir tespit sözleşmesi yapılır. Sözleşme Bakanlığın Yetkilendirilmiş Gümrük Müşaviri Sistemi üzerinden düzenlenir ve en geç yedi iş günü içinde sisteme bildirilir.
- YGM Tebliği m.14, m.15
- Asgari ücret tarifesi
- Tespit hizmetinde, Bakanlıkça takvim yılı bazında belirlenen yetkilendirilmiş gümrük müşavirliği asgari ücret tarifesi uygulanır; sözleşme ücreti bu tarifenin altında olamaz.
- YGM Tebliği m.12
- Olumlu, olumsuz veya şartlı rapor
- İnceleme sonunda rehberdeki şekil ve içeriğe uygun bir tespit raporu düzenlenir. Rapor olumlu, olumsuz ya da bazı tespitlerin yapılamadığı hallerde şartlı olabilir ve ekleriyle birlikte sistem üzerinden gönderilir.
- YGM Tebliği m.4, m.17
- Yükümlünün belge sunma yükümlülüğü
- Yükümlü, tespit işlemiyle ilgili bütün bilgi ve belgeleri yetkilendirilmiş gümrük müşavirine sunmak ve tespiti kolaylaştıracak tedbirleri almak zorundadır.
- YGM Tebliği m.19/8 · Gümrük Yönetmeliği m.574/3
- Bağımsızlık kuralları
- Yetkilendirilmiş gümrük müşaviri, dolaylı temsil suretiyle iş takibi yapan gümrük müşavirleriyle ve tespit yaptıran yükümlüyle iş ilişkisi içinde olamaz; eşinin ve üçüncü dereceye kadar hısımlarının işlemlerinde tespit yapamaz.
- YGM Tebliği m.13/8, m.22/1-e
- Sorumluluk ve saklama
- Yetkilendirilmiş gümrük müşaviri raporun doğruluğundan, tespitin kapsamıyla sınırlı olarak yükümlüyle birlikte sorumludur. Rapor, ekleri ve dayanak belgeler beş yıl süreyle saklanır.
- Gümrük Yönetmeliği m.575/1 · YGM Tebliği m.22/1-c
Kimleri ilgilendirir?
- Takas kapsamında ithalat ve ihracatı farklı gümrük idarelerinden yapan firmalar
- Metal hurda ithal edip tesisinde işleyen sanayiciler
- Ticaret politikası önlemine tabi eşyada kapsam dışı olduğunu gösterecek işletmeler
- Kullanım amacına göre bilgi/belgeye tabi eşya ithal eden firmalar
Tespitin kapsamı
- İşlemin ilgili mevzuattaki koşullarla karşılaştırılması
- Gerekiyorsa tesiste yerinde inceleme
- Tespit raporunun düzenlenmesi
İlgili mevzuat
- Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği Tebliğim.11/1-h, ı, i, j; m.13/11; m.17/2
TK1, MH1, TP1 ve DK1 tespit işlemleri, rapor formatı ve süreleri. (Resmî Gazete 10.09.2020 / 31240)
- İthalat Rejimi Kararım.4 · 3350 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (31.12.2020)
İthalatta uygulanan ticaret politikası önlemleri.
- Gümrük Yönetmeliğim.181
Diğer kurumlarca yapılacak kontroller ve gümrük gözetiminin sona erdirilmesi.
- Kaynak Kullanımını Destekleme Fonu mevzuatıKKDF Kararı ve tebliğleri
İthalatta KKDF kesintisi ve takas işlemlerine ilişkin muafiyet.
Mevzuat sık değişir. Madde numaraları ve içerikleri bu sayfanın güncellendiği tarihteki metinlere göredir; işlem öncesinde yürürlükteki metin esas alınır.
Sık sorulanlar
Takas işleminde KKDF muafiyeti için tespit ne zaman gerekir?
Takas kapsamındaki ithalat ve ihracat işlemleri farklı gümrük idarelerinden yapıldığında, KKDF muafiyetine esas teşkil edecek tespit TK1 koduyla yapılır.
MH1, TP1 ve DK1 tespitleri ne zamandan beri yapılıyor?
Bu üç tespit kodu, Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği Tebliğine 2024 yılında yapılan değişiklikle eklenmiştir.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Tespit kodlarının tanımları Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği Tebliğinden alınmıştır; kapsam ve gereken belgeler, işlemin özelliklerine ve yürürlükteki mevzuata göre ön görüşmede belirlenir.
